دندان قروچه یا براکسیسم، اختلالی است که در آن فرد بهطور ناخودآگاه دندانهای خود را به هم میساید یا فشار میدهد. این رفتار میتواند در خواب یا بیداری رخ دهد و اغلب ناشی از استرس، اضطراب یا مشکلات دندانی است. علائم آن شامل ساییدگی دندانها، درد فک، سردرد و اختلال در خواب میباشد. در صورت عدم درمان، دندان قروچه میتواند منجر به آسیبهای جدی دندانی و فکی شود. در این مقاله، به بررسی علل، علائم و روشهای درمانی مؤثر برای این عارضه میپردازیم تا به شما در مدیریت و پیشگیری از این اختلال کمک کنیم.
دندان قروچه چیست؟
دندان قروچه (Bruxism)، که به آن براکسیسم نیز گفته میشود، حالتی است که فرد به طور ناخودآگاه دندانهای خود را روی هم فشار میدهد یا میساید، اغلب در هنگام خواب. این عادت میتواند باعث آسیب به دندانها، درد فک، سردرد و حتی مشکلات لثه شود. دندان قروچه معمولاً به دلیل استرس، اضطراب یا مشکلات فکی ایجاد میشود.
علائم و نشانههای دندان قروچه
-
درد فک
احساس درد یا فشار در ناحیه فک، به ویژه هنگام باز و بسته کردن دهان.
-
سردرد
سردردهای مکرر، بهویژه در ناحیه گیجگاهی.
-
حساسیت دندانها
دندانها به دلیل فشار مداوم، حساس میشوند.
-
آسیب به سطح دندانها
ساییدگی یا ترکخوردگی در دندانها.
-
صدای ساییده شدن دندانها
ایجاد صدای ساییدن دندانها، به ویژه در هنگام خواب.
-
فشار در فک
احساس فشار یا سختی در هنگام باز و بسته کردن دهان.
علل بروز دندان قروچه را بشناسید!
-
استرس و اضطراب
استرس و اضطراب میتواند باعث دندان قروچه بهویژه در شب شود.
-
مشکلات فکی
ناهنجاریهای فک یا دندانها، مانند ناهماهنگی دندانهای بالا و پایین، ممکن است باعث بروز براکسیسم شود.
-
مصرف مواد محرک
مصرف نوشیدنیهای حاوی کافئین یا داروهای خاص میتواند به افزایش احتمال دندان قروچه منجر شود.
-
مشکلات خواب
اختلالات خواب مانند آپنه خواب میتوانند باعث این عارضه شوند.
-
ژنتیک
برخی افراد بهصورت ارثی مستعد این مشکل هستند.
-
مصرف داروها
برخی داروها، به ویژه داروهای ضد افسردگی، میتوانند دندان قروچه را تحریک کنند.
دندان قروچه چگونه درمان میشود؟
-
گارد دندانی
استفاده از نایت گارد (یا محافظ شب) یکی از رایجترین روشها برای جلوگیری از آسیب به دندانها و کاهش فشار بر روی فک است.
-
درمان استرس
با کاهش استرس و اضطراب از طریق روشهای مانند مدیتیشن، یوگا یا مشاوره، میتوان به درمان این بیماری کمک کرد.
-
درمان فک و دندانها
در صورتی که مشکلات فکی یا ناهماهنگی دندانها علت دندان قروچه باشد، درمانهای ارتودنسی یا ترمیم دندان ممکن است لازم باشد.
-
داروهای آرامبخش
در برخی موارد، دندانپزشک ممکن است داروهای آرامبخش یا شلکننده عضلات را برای کاهش دندان قروچه تجویز کند.
-
درمان مشکلات خواب
در صورت وجود اختلالات خواب مانند آپنه خواب، درمان این مشکلات میتواند به کاهش علائم براکسیسم کمک کند.
در کلینیک دندانپزشکی مدینو، درمانهای اختصاصی و متناسب با شرایط هر بیمار برای کنترل دندان قروچه ارائه میشود.
در صورت عدم درمان با این عوارض مواجه خواهید شد!
- میتواند باعث ساییدگی، ترکخوردگی یا حتی شکستن دندانها شود.
- فشار مداوم بر روی فک باعث درد و التهاب در ناحیه فک و مفصل گیجگاهی میشود.
- ساییدگی دندانها میتواند باعث آسیب به لثهها و افزایش خطر عفونت شود.
- فشار بیش از حد به فک و دندانها میتواند باعث سردردهای مکرر و دردهای عصبی شود.
- دندان قروچه ممکن است به مشکلات مفصل گیجگاهی (TMJ) منجر شود که شامل درد و محدودیت حرکت فک است.
- دندان قروچه میتواند باعث اختلالات خواب و کاهش کیفیت خواب شبانه شود.
راهکارهایی که از دندان قروچه پیشگیری میکنند
- کاهش استرس و اضطراب
تمرینهای آرامبخشی مانند مدیتیشن، یوگا یا تنفس عمیق میتوانند به کاهش استرس و اضطراب کمک کنند.
- استفاده از گارد دندانی
استفاده از گارد دندانی شبانه میتواند از آسیب به دندانها و کاهش فشار بر فک جلوگیری کند.
- اصلاح مشکلات فکی
در صورتی که مشکلات فکی یا ناهماهنگی دندانها علت دندان قروچه باشد، درمانهای ارتودنسی میتوانند مفید باشند.
- اجتناب از مصرف محرکها
مصرف کافئین، نوشیدنیهای الکلی و مواد مخدر میتواند دندان قروچه را تشدید کند، بنابراین بهتر است از این موارد اجتناب شود.
- بهبود کیفیت خواب
داشتن یک برنامه خواب منظم و بهبود شرایط خواب میتواند به کاهش احتمال این عارضه کمک کند.